Thread: Tuyển tập thơ Hàn Mặc Tử

Vội vàng chi lắm

Vội vàng chi lắm nhạn lưng mây?
Chầm chậm cho mình giữ mối dây!
Về đến Thần Kinh khoan nghĩ đã,
Ghé miền Gia Hội tỏ tình ngay!
Suốt năm canh mộng hồn mê mỏi,
Chỉ có lòng son muốn giải bày.
Này nhạn! Ta còn quyên chút nữa:
Con tim non nớt tặng nàng đây!

Hàn Mặc Tử làm bài thơ này lúc mười lăm tuổi, hoạ lại bài thơ của anh là Mộng Châu.

Gái ở chùa

Rừng thiền thấp thoáng dạng quần thoa
Khuê các trâm anh cũng rứa à?
Mùi tục chưa chi mà vội chán
Cuộc đời mới thế đã lo xa

Nhạt mùi son phấn say mùi đạo
Chán cảnh phiền ba mến cảnh chùa
Dì nguyệt trớ trêu lòng dạ thiễm
Trăm năm nỡ để thiệt thòi hoa.

Muôn Năm Sầu Thảm

Nghệ hỡi Nghệ, muôn năm sầu thảm
Nhớ thương còn một nắm xương thôi
Thân tàn ma dại đi rồi
Rầu rầu nước mắt bời bời ruột gan

Nghe gió là ôm ngang lấy gió
Tưởng chừng như trong đó có hương
Của người mình nhớ mình thương
Nào hay gió tạt chả vương vấn gì

Nhớ lắm lúc như si như dại
Nhớ làm sao bải hoải tay chân
Nhớ hàm răng, nhớ hàm răng
Mà ngày nào đó vẫn khăng khít nhiều

Dẫu đau đớn vì lời phụ rẫy
Nhưng mà ta không lấy làm điều
Trăm năm vẫn một lòng yêu
Và còn yêu nữa rất nhiều em ơi.

Phan Thiết! Phan Thiết

Nhớ khi xưa ta là chim Phượng Hoàng
Vỗ cánh bay chín tầng trời cao ngất
Bay từ Dao Ly đến trời Đâu Suất;
Và lùa theo không biết mấy là hương
Lúc đằng vân gặp ánh sáng chận đường
Chạm tiếng nhạc, va nhằm thơ thiên cổ
Ta lôi đình thấy trăng sao liền mổ
Sao tan tành rơi xuống một cù lao
Hóa đài điện đã rất nên tráng lệ
Ở ngôi cao, ngước mắt ra ngoài bể
Phong lưu ghê, sang trọng chẳng vừa chi
Ta mê man như tới chốn Phượng trì
Ở mãi đấy không về Thiên Cung nữa .

Nhưng phép lạ có một vì tiên nữ
Hao hao như nường nguyệt cõi Đào Nguyên
Ta đắm mê trong ánh sáng trần duyên
Và van lạy xin cô nường kết ngãi
Mỉa mai thay cho phượng hoàng si dại
Là ta đây đương ở kiếp muôn chim
Trở lại trời tu luyện với muôn đêm
Hớp tinh khí lâu năm thành chánh quả
Ta trở nên như ngọc đàng kim mã
Rất hào hoa rất phong vận: Người Thơ
Ta là trai khí huyết ước ao mơ
Người thục nữ sanh giữa thời vô thượng
Rồi ngây dại nhờ thất tinh chỉ hướng
Ta lang thang tìm tới chốn Lầu Trăng
Lầu Ông Hoàng, người thiên hạ đồn vang.

Nơi đã khóc, đã yêu thương da diết
Ôi trời ôi! là Phan Thiết Phan Thiết
Mà tang thương còn lại mảnh trăng rơi
Ta đến nơi Nường ấy vắng lâu rồi
Nghĩa là chết từ muôn trăng thế kỷ
Trăng vàng ngọc, trăng ân tình, chưa phỉ!
Ta nhìn trăng, khôn xiết ngậm ngùi trăng
Ta vãi tung thơ lên tận sông Hằng,
Thơ phép tắc bỗng kêu rên thống thiết
Hỡi Phan Thiết! Phan Thiết!
Mi là nơi ta chôn hận nghìn thu
Mi là nơi ta sầu muộn ngất ngư .

Hai Bài này Hàn Mặc Tử viết về cuộc tình Mộng Cầm (Mộng Cầm tên thật là Nghệ).

Đàn nguyệt

Hỏi chơi: mấy tuổi? Đáp: mười lăm
Non nước từng phen nổi tiếng tăm
Bạc mệnh đàn chơi đau nửa kiếp
Đồng tâm tơ buộc chặt quanh năm
Chường mình trước án, trông đầy đặn
Nép mặt trong hoa nói thì thầm
Mười khúc đoạn trường say chưa tỉnh
Thuyền ai thấp thỏm muốn ôm cầm

Thức khuya

Non sông bốn mặt ngủ mơ màng,
Thức chỉ mình ta dạ chẳng an.
Bóng nguyệt leo song sờ sẫm gối,
Gió thu lọt cửa cọ mài chăn.

Khóc giùm thân thế hoa rơi lệ,
Buồn giúp công danh dế dạo đàn.
Trở dậy nôm na vài điệu cũ,
Năm canh tâm sự vẫn chưa tàn.

Trước sân anh thơ thẩn,
Đăm đăm trông nhạn về;
Mây chiều còn phiêu bạt
Lang thang trên đồi quê;
Gió chiều quên ngừng lại;
Dòng nước luôn trôi đi...
Ngàn lau không tiếng nói:
Lòng anh dường đê mê,
Cánh nhau ngàn vạn dặm,
Nhớ chi đến trăng thề;
Dầu ai không mong đợi,
Dầu ai không lắng nghe
Tiếng buồn trong sương đục,
Tiếng hờn trong lũy tre,
Dưới trời thu man mác
Bàng bạc khắp sơn khê,
Dầu ai trên bờ liễu,
Dầu ai dưới cành lê...
Với ngày xanh hờ hững,
Cố quên tình phu thê,
Trong khi nhìn mây nước,
Lòng xuân cũng não nề...
(Hàn Mặc Tử)

Hoa cúc

Thu về nhuộm thắm nét hoàng hoa
Sương đẫm trăng lồng bóng thướt tha
Vẻ mặt khác chi người quốc sắc
Trong đời tri kỉ chỉ riêng ta

Hồn cúc

Bấy lâu sát ngõ chẳng ngăn tường
Không dám sờ tay sợ lấm hương
Xiêm áo hôm nay tề chỉnh quá
Dám ôn hồn cúc ở trong sương

Trồng hoa cúc

Thích trồng hoa cúc để xem chơi
Cúc ngó đơn sơ, lắm mặn mòi
Đâm vắng gần kề say chén nguyệt
Vườn thu vắng vẻ đủ mua vui

Cửa sổ đêm khuya

Hoa cười nguyệt rọi cửa lồng gương
Lạ cảnh buồn thêm nỗi vấn vương
Tha thướt liễu in hồ gợn bóng
Hững hờ mai thoảng gió đưa hương
Xa người nhớ cảnh tình lai láng
Vắng bạn ngâm thơ rượu bẽ bàng
Qua lại yến ngàn dâu ủ lá
Hoa đàn sẵn có dế bên tường

Bài này có thể đọc sáu cách: xuôi, ngược, bỏ hai chữ sau đọc xuôi, đọc ngược, bỏ hai chữ trước đọc xuôi, đọc ngược. Dẫn ra vài cách để làm ví dụ. Bỏ hai chữ đầu mỗi dòng thơ rồi đọc xuôi

Nguyệt rọi cửa lồng gương
Buồn thêm nỗi vấn vương
Liễu in hồ gợn bóng
Mai thoảng gió đưa hương
Nhớ cảnh tình lai láng
Ngâm thơ rượu bẽ bàng
Yến ngàn dâu ủ lá
Sẵn có dế bên tường

hay bỏ hai chữ cuối mỗi dòng thơ rồi đọc ngược

Dế có sẵn đàn hoa
Dâu ngàn yến lại qua
Rượu thơ ngâm bạn vắng
Tình cảnh nhớ người xưa
Gió thoảng mai hờ hững
Hồ in liễu thướt tha
Nỗi thêm buồn cảnh lạ
Cửa rọi nguyệt cười hoa

Nhớ Trường Xuyên

Trường Xuyên ơi! Trường Xuyên ơi!
Viết chẳng nên câu nói nghẹn lời
Mây nước bao la tình lẳng lặng
Gió sương mờ mịt nhớ chơi vơi
Tương tư mộng thấy năm canh mộng
Luyến ái trời vương bốn phía trời
Đây nhớ đây thương mình tệ quá
Có ai khắng khít lại quên ai.

* Trường Xuyên là một bút hiệu của nhà thơ Quách Tấn

Buồn thu

Ấp úng không ra được nửa lời
Tình thu bi thiết lắm thu ơi
Vội vàng cánh nhạn bay đi trớt
Hiu hắt hơi may thoảng lại rồi.
Nằm gắng đã không thành mộng được
Ngâm tràn cho đỡ chút buồn thôi
Ngàn trùng bóng liễu trông xanh ngắt
Cảnh sắp về đông mắt lệ vơi.

Bài thơ này có nhiều bản khác nhau ở hai câu kết. Có bản chép là

Ngàn trùng bóng liễu trông xanh ngắt
Chỉ có thông kia chịu với trời

Bản thì chép

Ngàn trùng liễu ủ cây e lạnh
Chỉ có thông kia chịu với trời

Theo thi sĩ Quách Tấn, sở dĩ có sự khác biệt ấy là vì hai câu thơ bị sửa đi sửa lại nhiều lần từ cái gốc ban đầu mà ra. Đầu tiên Hàn Mặc Tử viết:

Ngàn trùng bóng liễu cây e lạnh
Đông tới rồi đây nước mắt vơi

Và qua nhiều lần sửa, Hàn Mặc Tử đã chọn câu kết như bản trên