Thread: Là thi sĩ - Sóng Hồng

Nếu "thi sĩ nghĩa là ru với gió,
Mơ theo trăng và vơ vẩn cùng mây",
Ðể tâm hồn treo ngược ở cành cây
Hay lả lướt đìu hiu cùng ngọn liễu;
Nếu thi sĩ nghĩa là nhăn với mếu,
Nghĩa là van Thượng đế rủ lòng thương,
Hồn bơ vơ lạc lõng ở mười phương,
Khóc rả rích như ve sầu tháng hạ;
Nếu thi sĩ vùi đầu mài miết tả
Cặp "tuyết lê" hồi hộp trước tình yêu,
Cho cuộc đời là mộng ái cao siêu,
Chìm đắm ở thương hoa và tiếc ngọc;
Nếu thi sĩ nghĩa là đem gấm góc
Phủ lên trên xã hội đã điêu tàn,
Véo von ca cho át tiếng kêu than
Của nhân loại cần lao đang giãy giụa;
Thì bạn hỡi, một nhà thơ như rứa
Là tai ương, chướng họa của nhân quần,
Nhọc tơ lòng mà phí cả ngày xuân
Ðể ca ngợi bất công và tàn ngược;
Uốn gối trước cường quyền và mong được
Lượm hương thừa, phấn thải để qua ngày;
Khiến loài người đắm đuối và mê say,
Sống thoi thóp dưới gông xiềng nô lệ.
Không, không được! Hỡi các nhà văn nghệ,
Các nhà thơ yêu dấu của đồng bào,
Các nhà thơ trong sạch và thanh tao,
Hoa thơm ngát trong vườn xuân đất Việt!
Là thi sĩ phải là hồn cao khiết,
Chí kiên cường và sứ mệnh cao siêu;
Ca tự do, tiến bộ với tình yêu
- Yêu nhân loại, hòa bình và công lý -
Cao giọng hát những bài ca chính khí
Của anh hùng đã vì nước quên mình,
Sống quang vinh mà chết cũng quang vinh,
Của Bãi Sậy, Thái-nguyên và Yên-bái...
Là thi sĩ nghĩa là theo gió mới
Tìm ý thơ trên ngọn sóng Bạch - đằng,
Ðể tâm hồn dào dạt với Chi-lăng,
Làm bất tử trận Ðống - đa oanh liệt,
Dốc cho hết cả một bầu nhiệt huyết,
Tưới tâm can đồng loại lúc tàn đông;
Thả trái tim hòa nhịp với Ðô-lương,
Với Lục-tỉnh, Bắc-sơn và Ðình-cả.
Là thi sĩ nghĩa là cao khúc họa
Cuộc đấu tranh vĩ đại của hoàn cầu
Chống hung tàn xâm lược khắp năm châu,
Trên trái đất dựng cao cờ dân chủ.
Dùng bút làm đòn chuyển xoay chế độ,
Mỗi vần thơ: bom đạn phá cường quyền,
Và lúc cần, quẳng bút lấy long tuyền.


Hỡi thi sĩ! Hãy vươn mình đứng dậy!
Thời rượu nồng, đệm gấm đã qua rồi.
Thôi thôi đừng khóc gió với than mây,
Hãy nhịp bước trên con đường tiến bộ.
Dùng thi khúc mà lạnh lùng soi tỏ
Những bệnh căn xã hội đã tràn đầy;
Cùng công nông vun xới cuộc tương lai
Ðã chớm nở từ Liên-xô hùng vĩ.

Ngoại thành Hà Nội, tháng 6-1942

Trong hoàn cảnh đất nước lầm than, quan niệm "thi sĩ" của Xuân Diệu đúng là không phù hợp. Nhưng đến lúc hòa bình trở lại, có nên chăng khi mãi ép nhà thơ cứng bút cứng lòng? Thiết nghĩ thơ là cảm xúc của tâm hồn, thi sĩ cũng có nghĩa ru gió mơ mây vậy. Một vài suy nghĩ khi đọc bài thơ, bỗng nhận ra mình theo trường phái "nghệ thuật vị nghệ thuật" ( chỉ trong phạm vi thơ thôi nhé, vì VTB nghĩ thơ là tiếng lòng, không nhất thiết phải đấu tranh vì cái này hay tố cáo cái kia, còn văn thì "nghệ thuật vị nhân sinh" là đúng)

Thơ là tiếng lòng nhưng thơ cũng là hiện thực,phải có ý nghĩa đối với cuộc sống chứ.Sáng tác thơ cũng giống sáng tác văn thôi,không chỉ nhằm mục đích bày tỏ cảm xúc của mình,đem đến niềm vui khi tận hưởng 1 tác phẩm nghệ thuật cho người khác mà cũng cần phải đề cập tới những gì xã hội đang quan tâm,cần phải quan tâm.Thời đại nào cũng vậy,bất cứ loại hình nghệ thuật nào cũng thế,trước hết phải bắt nguồn từ cuộc đời,sau đến hiện thực ,cuối cùng mới là nghệ thuật Vân à(Chính ông Xuân Diệu cũng nói vậy trong cái đề thi cấp tỉnh mà Vân hén).Linh bình luận cho vui thôi không có ý phản bác gì đâu nhé!!!!!!

Tùy thuộc người sáng tác thôi Linh à. Chỉ hỏi Linh một câu, Linh thấy thơ tả cảnh, tả tình nhiều hơn hay đi vào các lĩnh vực chính trị xã hội nhiều hơn? Làm thơ trước hết là để bộc lộ cảm xúc, sau đó mới là phản ánh cuộc đời. Vân nghĩ vậy đó.

Thơ trước hết là bộc lộ cảm xúc thì thứ cảm xúc ấy cũng phải bắt nguồn từ cuộc đời.Cuộc đời như thế nào chẳng phải ảnh hưởng rất lớn tới sáng tác của nhà thơ sao?Từ thời trung đại đến hiện đại,thơ luôn có liên quan đến các vấn đề chính trị xã hội vì cảm xúc của nhà thơ bị chi phối sâu sắc bởi hoàn cảnh xã hội,hay nói cách khác là cuộc đời.Chẳng hạn ở mảng thơ trung đại ta lấy Truyện Kiều làm ví dụ điển hình.Toàn bộ Truyện Kiều là những áng thơ kể về cuộc đời Kiều nhưng nó vẫn hiện lên nội dung xã hội sâu sắc,nó ca ngợi con người nhưng đồng thời cũng tố cáo xã hội phong kiến bất công chà đạp con người(quan lại,đồng tiền,lưu manh,côn đồ,nhà chứa...).Ta còn có thơ Nguyễn Khuyến,Tú Xương ...với những vầng thơ đả kích sâu cay bọn quan lại hại dân hại nước và bọ Tây đô hộ nước ta.Ở thơ mới,đây là thời đại cảm xúc cá nhân phát triển đến đỉnh cao nhưng cái cảm xúc bi quan trong thơ mới chẳng phải là do thời đại đất nước nô lệ gây ra sao?Nhà thơ đem cái cảm xúc ấy vào thơ của mình như vâỵ cũng chình là 1 cách tố cáo xã hội mặc dù không mạnh mẽ đó thôi.Đến thơ hiện đại thì ta có thơ Cách Mạng,nó phản ánh rất chi tiết,nó đi theo rất sít sao mỗi sự kiện chính trị xã hội trong mỗi thời điểm,trong từng giai đoạn của đất nước.Sau 1975 tới nay,hòa bình được lặp lại,thơ đề cập tới nhiều vấn đề cá nhân nhiều hơn các vấn đề chính trị nhưng tình yêu quê hương,đất nước,tình cảm gia đình...chả phải là những vấn đề xã hội sao?Nó đâu chỉ ca ngợi mà còn góp phần cảnh tỉnh,tố cáo những con người bất hiếu,bất trung ấy chứ.Tóm lại thơ ở thời nào cũng thế thôi,cũng phải có gốc rễ từ cuộc đời,phải có ý nghĩa cho con người,cho xã hội rồi mới cần trau chuốt tới nghệ thuật.
BẠn Vân thứ lỗi cho bạn Linh nói hơi nhiều nhá!!!!!!!!!Ỷ kiến riêng tư thôi,Linh chả bít đúng hay sai nữa...huhuhu

Linh biết gì không, Vân ghét nhất đem vấn đề chính trị vào trong thơ ( nhưng không hiểu vì sao Vân lại thích thơ Tố Hữu, có lẽ vì thơ ông là cảm xúc thật, chứ không phải là hô hào). Hơi chủ quan, nhưng với Vân thơ trước hết phải là thơ đã. Nó phải là một miền đất để con người có thể thả những tâm sự của mình vào, để có thể bộc lộ cái tôi cá nhân và cảm xúc cá nhân của mình. Nếu vì thời đại bắt buộc, thơ mới phải "tải đạo", mới phải "chém gian". Chẳng lẽ khi cầm bút viết, người làm thơ phải ép buộc mình phải phản ánh xã hội, phải đem vấn đề chính trị, phải tố cáo tội ác vào thơ sao Linh. Không, cầm bút trước hết là để tỏ nỗi lòng. Nỗi lòng của Nguyễn Du là đau khổ trước kiếp người gian truân, từ đó mới căm ghét xã hội độc ác, chứ không phải vì căm ghét xã hội độc ác mà viết lên truyện Kiều. Ông cũng chỉ vì cảm thương trước, sau đó mới là tố cáo thôi. Không có tình cảm, nhận thức thì sẽ không có mục đích, không có mục đích sẽ không có hành động. Tóm lại, dù thơ có đi vào các vấn đề chính trị xã hội thì đầu tiên cũng là để tả cái tình của người cầm bút trước, tức là thể hiện tâm hồn. Không nhất thiết cứ là "vị nhân sinh" hay là "vị nghệ thuật" đâu Linh à. Cầm bút vì muốn viết, muốn thể hiện nỗi lòng. Vậy thôi.

Thời bình rồi, không còn kiểu làm thơ hô hào vì cái này vì cái kia nữa. Tả tình, tả cảnh chiếm ưu thế. Nhà thơ bây giờ có thể "ru với gió, mơ theo trăng và vơ vẩn cùng mây" mà không bị ai ( như Trường Chinh) phê bình là "tai ương" của xã hội nữa ^^

Có lẽ là con cháu của 1 gia đình có truyền thống làm Cách Mạng,bố mẹ và anh trai đều làm công an nốt nên L hơi bị ảnh hưởng.Nhưng theo suy nghĩ riêng L thì dù là nhà thơ hay bất kì công dân nào thì sản phẩm lao động của họ cũng phải phục vụ cho xã hội,cho đất nước.Bộc lộ cảm xúc cho cá nhân mình hay thay mặt nhân dân nói lên tâm tư của họ liệu cái nào hạnh phúc hơn.Viết cho đời bao giờ cũng hạnh phúc hơn Vân à.Hơn nữa,cảm xúc của nhà thơ cũng bị chi phối nhiều bởi chính trị xã hội đó chứ.Nhà thơ phải quan tâm tới chính trị xã hội mới viết ra được thơ có ích cho đời,mới có nội dung tư tưởng đi lệch khuôn phép của xã hội và pháp luật(không chú ý mà cúa thỏa súc mà bộc lộ cảm xúc thì không khéo thành thơ phản động như chơi đó V à).HeHEHEHEHE..............

Theo những gì Linh nói thì thơ phải là "cái ta" cộng đồng đúng không Linh? Linh theo trường phái thơ cổ điển rồi. Nếu lúc nào cũng phải nói lên tiếng nói của nhân dân, của quảng đại quần chúng thì cái tôi riêng biệt của người nghệ sĩ sẽ để ở nơi nào?

Thiết nghĩ, không nên bắt ép nhà thơ phải viết về cái "tôi" hay cái "ta", mà nên để họ tự ý thức lấy. Cái "tôi" được bộc lộ, được thể hiện thì cái "ta" càng thêm phong phú, sinh động. Con người phải có khoảng trống của riêng mình chứ không thể lúc nào cũng "sống toàn tâm, toàn ý" vì cộng đồng. Khi đã thỏa mãn được nhu cầu cá nhân về mặt tâm hồn thì người ta sẽ càng phục vụ tốt hơn cho cộng đồng đó Linh.